Wat gaat er mis met onze ademhaling?

We kunnen weken zonder voeding, dagen zonder water en slechts enkele minuten zonder zuurstof. Ademen is levensnoodzakelijk. En toch ademt zo’n 80% van de bevolking op een verkeerde manier. Waar gaat het mis? En is het optimaliseren van onze ademhaling misschien wel de sleutel naar échte gezondheid?

 

Wat is ademhaling?

We ademen zuurstof (O2) in en koolstofdioxide (CO2) uit. Dit wist je wellicht nog van de biologieles. Maar wat gebeurt er nu precies wanneer we ademen? Laten we samen even iets dieper ingaan op de werking en functies van onze ademhaling.

De zuurstof (O2) die we vanuit de atmosfeer inademen komt via onze longen in het bloed terecht. Vervolgens wordt die zuurstof via het hart rondgepompt naar alle cellen in ons lichaam. In deze cellen is de zuurstof verantwoordelijk voor het omzetten van vet, suikers en eiwitten in energie.

Tijdens deze verbranding ontstaan er afvalstoffen; waaronder koolstofdioxide (CO2). Het overschot aan CO2 dat hier ontstaat wordt tijdens de ademhaling via onze longen uit ons lichaam verwijderd. Onze ademhaling is op die manier verantwoordelijk voor het verwijderen van maar liefst zeventig procent van alle gasvormige afval.

Onze ademhaling past zich automatisch aan aan wat we doen: in rust en tijdens de slaap ademen we rustig, tijdens een inspanning ademen we sneller en dieper. Of zo ook tijdens een acute stresssituatie. Stress activeert de amygdala, een klein hersendeel ter hoogte van de linker- en rechterslaap. De amygdala is een soort alarmbel, die het lichaam bij stress in een staat van paraatheid brengt. Heel handig als we in de jungle een tijger zouden tegenkomen. Adrenaline en cortisol wordt vrijgezet, de ademhaling verandert en al het bloed wordt naar onze spieren gepompt zodat we heel hard weg kunnen rennen. Kortstondig is dit geen probleem en is het zelfs levensnoodzakelijk.

 

Stress & ademhaling

Maar de stress van nu is niet te vergelijken met de stress van vroeger. Moderne stressoren waar we vandaag mee te maken krijgen, zijn: een steeds toenemende werkdruk, artificieel licht, veel eetmomenten op een dag, zitgedrag, sociale media en ga zo maar door. Deze verstoren de homeostase – inwendige balans – ook en zetten ons voortdurend in een zogenaamde ‘hoge opwindingstoestand’, met een verhoogde productie van het stresshormoon cortisol, tot zelfs de uitputting ervan toe. Vaak gaat dit ook gepaard met een verandering van de ademhaling, waarbij we te snel en te oppervlakkig gaan ademen. Dit wordt ook wel chronische hyperventilatie genoemd. De zuurstofopname naar de hersenen verloopt niet meer optimaal en angsten, hyperventilatie aanvallen, concentratieverlies, lusteloosheid en vermoeidheid zijn het gevolg.  Lees zeker ook nog eens mijn eerdere artikel over de gevolgen van chronische stress en wat de oplossing hiervoor is.

 

Hoe gaat het met jouw ademhaling?

Dokter Buteyko – arts en fysioloog – was gefascineerd door het belang van de ademhaling. In verschillende studies toont hij de samenhang tussen onze ademhaling en gezondheid aan. Uit één van deze studies blijkt dat we gemiddeld maar liefst 40.000 keer per dag ademen. Terwijl een gemiddelde van 15.000 ademhalingen per dag ideaal zou zijn.

Hoe staat het ervoor met jouw ademhaling? Test het nu!

Oefening: Zet een timer van 1 minuut en sluit je ogen. Tel gedurende deze minuut je ademhalingen (in en uit is één ademhaling). Je hoeft niets te forceren en mag blijven ademhalen zoals je hiervoor deed. Lees in onderstaande tabel af hoe het ervoor staat met jouw ademhaling én gezondheid.

4-11 ademhalingen per minuut Je ademhaling is volledig onder controle
12-17 ademhalingen per minuut Werk aan de winkel!
>18 ademhalingen per minuut Gevarenzone, het is nú tijd om hier iets mee te doen. Hoe? Dat lees je in het volgende artikel.

 

Wat is de oplossing?

Ademhaling speelt hierbij een cruciale rol! In een maatschappij waar continu moderne stressoren aanwezig zijn, bestaat de uitdaging erin om via onze ademhaling opnieuw controle te nemen over onze gezondheid. Om dit te bereiken zijn er twee strategieën mogelijk.

 

Strategie 1

Het parasympatisch zenuwstelsel (rest & digest) vaker activeren. Wanneer we in rust zijn, is onze parasympaticus actief, dit betekent dat we kunnen herstellen en ontspannen. Een manier om de parasympaticus opnieuw vaker te activeren, is bijvoorbeeld via meditatie, mindfulness technieken of een rustige gecontroleerde buik- en neusademhaling. In mijn volgende artikel meer hierover.

 

Strategie 2

Controle krijgen over het orthosympatisch zenuwstelsel (fight & flight). De vele moderne stressoren en risicofactoren voor ziekte, waar we vandaag de dag mee te maken hebben zijn continue en vaak langdurig aanwezig. Sommige van deze, zoals licht- en luchtvervuiling, zullen de komende jaren alleen maar toenemen. Net daarom kan het ook belangrijk zijn naar strategieën te streven die de schadelijke effecten van onze moderne maatschappij kunnen verkleinen of ons daar op een manier beter kunnen tegen beschermen. Binnen deze strategie passen we Intermittent Living technieken toe om via ademhaling opnieuw de controle te krijgen over het orthosympathisch zenuwstelsel én meer immuun te zijn tegen het leven anno 2021.

 

Benieuwd hoe dit in zijn werk gaat? Volgende week publiceer ik het volgende artikel omtrent ademhaling en Intermittent Living, en hoe je via bepaalde intermitterende zuurstofprikkels opnieuw controle krijgt over je brein en je gezondheid. And for now, breathe. Just breathe.

YBB Visual-2

Krijg toegang tot meer inzichten

Wil jij meer diepgaande inzichten over de werking van jouw brein en hersenprocessen? Schrijf je nu gratis in en krijg toegang tot alle artikelen, podcasts, video’s, playlists en meer.